NU Uitgeven

De wet op de vaste boekenprijs

Het schijnt volgens sommigen nog te vroeg te zijn om het ebook versie 2010 af te doen af tussenfase en als niet doorgebroken. We zullen zien of dat waar is. Mijn gevoel blijft dat digitaal lezen straks een stap verder gaat dan 1-op-1 boeken op een ereader die niets meer kan dan die boeken weergeven. Het is volgens mij nog steeds het verschil tussen video en dvd. De ontwikkelingen vroeger gingen geleidelijker dan nu, tenminste zo precipieer ik het heden. Enfin, het boekenvak en de overheid gaan nu (sic) onderzoeken of het ebook onder de wet voor de vaste boekenprijs mag vallen en wat de implicaties van digitalisering zijn op die wet. Ergens voorjaar volgend jaar schijnt er een aanbeveling te komen van het onderzoek. Ik weet dat het vloeken in de kerk is om iets over die wet te zeggen. Maar laten we met z'n allen hopen dat de ebooks niet onder de wet zullen vallen en dat de wet ook op niet al te lange termijn zal verdwijnen. Volgens mij stopt deze wet al een eeuwigheid (ok, overdreven) innovatie en ondernemen in het boekenvak. Toegegeven, ik ben best gevoelig voor sommige van de argumenten waarom die wet er is of er moet zijn, maar tegelijkertijd remt het de innovatie en ontwikkelingen en plaatst het de spelers in het boekenvak in een keurslijf waar andere partijen geen last van hebben. Over level playing field gesproken.
Maak van het uitgeven en verkopen van boeken weer een uitdaging en geeft ruimt eaan ondernemerszin in het vak.
Het zal wel weer te kort door de bocht zijn, maar ik hoop echt dat men niet gaat roepen dat ebooks binnen de wet gaan vallen. Trouwens, als de regering toch een steentje bij wil dragen aan de ontwikkeling van ons vak dan kunnen ze misschien snel iets aan de btw op digitale producten doen.

Hugo van Woerden: Innoveren is leuk

Hugo van Woerden, algemeen directeur Jongbloed BV en bedenker van de Dwarsligger, spreekt over innoveren, strategische rotondes, dwarsliggers en zijn verwachtingen van InCTspiratie 2010. Van Woerden zal op InCTspiratie niet een tipje van de sluier oplichten, maar een open kijk in de keuken geven over het ontwikkelen en het succes van de Dwarsligger.

Alle informatie en aanmelden kan via www.inctspiratie.nl (daar kunt u ook video-interviews zien met Oscar Kneppers, Wiebe de Jager, Angélique Wouters en dagvoorzitter Hans Lodders)

Namens mijn vrouw

Met inachtneming van de reacties in vorige discussies, zou ik er eigenlijk niets over willen zeggen (ik ben tenslotte een uitgever en dat schijnt al snel synoniem te zijn met conservatief en stilstaand): het gratis ebook experiment van uitgeverij Augustus. Maar ik ga er toch wat over zeggen. Uitgeverij Augustus stelt het nieuwe boek van Aliefka Bijlsma Namens mijn vrouw gratis als ebook ter beschikking. Het is een boek dat al sinds juni in de winkels ligt en de uitgever hoopt enerzijds zo meer aandacht voor het boek te krijgen en anderzijds te kijken of een gratis ebook de verkoop van de papieren versie al dan niet stimuleert. Het boek had tot nu toe 1100 exemplaren verkocht en daar zijn nu (in een dag tijd) 1200 gratis gedownloade ebooks bij gekomen. Auteur blij: 1200 nieuwe lezers. Volgens een medewerker van de uitgeverij geeft dit aantal aan dat er vraag is naar ebooks en wacht men af of de verkoop van de papieren versie toeneemt.
Het lijkt mij geen goede zaak om het ebook als een soort verkoopondersteuning van papier te gaan zien. Behalve de vraag of dat werkt zorgt het er ook voor dat zowel bij uitgevers als consumenten het ebook niet als volwaardig medium gezien wordt. De uitgever richt zich nog teveel op papier (ebook is alleen marketing instrument) en voor de consument wordt het er niet duidelijker op (sommige ebooks zullen dan gratis zijn en het maakt de discussie over prijzen en houdingen van uitgevers niet inzichtelijker). Het gaat dan dus niet om het promoten van ebooks en digitaal lezen. Waarom niet een ebook uitbrengen tegen een aantrekkelijke lage prijs (zie mijn 'fair trade' opzetje) waarop je als uitgever en auteur een verdienmodel kan bouwen (pcoket-model) en waarbij de consument gelokt wordt om deze goedkopere versie aan te schaffen boven de duurdere papieren versie. Pas dan krijg je inzicht in de ontwikkelingen rondom digitaal lezen. Je kunt dan ook de prijselasticiteit testen. En als je dan nog wat extra's kunt toevoegen aan de digitale variant, dan kun je tegelijk ook experimenteren met de mogelijkheden die digitale versies bieden. Maak een versie die bijvoorbeeld een week lang € 5,00 kost en daarna € 9,90 (of van mijn part € 13,90. Het papieren boek kost € 19,90) of geef bijvoorbeeld de eerste 100 ebooks gratis weg of maak twee prijzen voor ebooks: een goedkopere die 1 op 1 het boek weergeeft en een wat duurdere met extra's.
Deze actie lijkt me geen inzicht te geven in ontwikkelingen rondom digitaal lezen, behalve dat gratis zaken nog steeds populair zijn. Toegegeven, we moeten afwachten wat deze actie precies gaat opleveren, maar ik heb mijn bedenkingen.

Ode aan het papier

Het meest recente nummer van het door mij bewonderde tijdschrift Ode heeft als covertitel 'Lees en genees, waarom het geschreven woord goed is voor lichaam en ziel'. Mij uit het hart gegrepen. Toegegeven, ik zal niet snel de helende kracht van boeken promoten, maar de kracht van boeken en het geschreven woord op het persoonlijk welbevinden onderschrijf ik van harte. In hetzelfde nummer van Ode staat ook de column van oprichter en hoofdredacteur Jurriaan Kamp 'Lof op het gedrukte woord, waarom kranten en tijdschriften een gouden toekomst hebben'. Een zeer leesbaar stuk (en voor wie het wil, kan het hier online lezen) waarin Kamp zich sterk maakt voor een informatiestilte om tot nieuwe inzichten en ideeën te komen: geef je hersens de tijd (onderzoek schijnt uitgewezen te hebben dat hoe groter de digitale input, des te minder tijd de hersenen krijgen om informatie te verwerken). Kamp breekt een lans voor de papieren media, zonder daarbij de nieuwe ontwikkelingen tekort te doen of de ogen te sluiten voor de nieuwe wereld. Digitale stilte om de hersenen tijd te geven creatief te zijn, de reflectie bij gedrukte media. Veel uitgevers en trouwens ook anderen zouden bij reflectie en creativiteit gebaat kunnen zijn.

(voor wie een dagje offline wil zijn en de kracht van het gesproken woord wil ondergaan en tijd en gelegenheid wil krijgen voor reflectie en creativiteit: InCTspiratie 2010)

Kannibaal

Gisteren stond er een bijzonder bericht op de website van The Bookseller met als titel: 'E-book sales begin to cannibalise print'. Een stuk over hoe in sommige genres de verkopen van e-books veel sneller groeien dan het gemiddelde en hoe in diezelfde genres de verkopen van papieren boeken tegelijkertijd teruglopen. Het is een interessant artikel met een paar aanbevelingswaardige opmerkingen. Maar wat het meest opvalt is de titel met de term kannibaliseren. Behalve in de redactionele openingsalinea wordt de term nergens meer gebruikt. Opvallend! 'Kannibaliseren' is ook zo'n term die uitgevers graag gebruiken bij nieuwe ontwikkelingen en gezien de titel van de website is de term inmiddels ook populair bij boekverkopers. Als ik uitgevers spreek of workshops doe over uitgeven in de 21e eeuw is er een grote kans dat de vraag over kannibalisering de kop op steekt. In mijn beleving kan iets alleen maar kannibaliseren als je het hebt over twee dezelfde producten in verschillende verschijningsvorm en niet als je via verschillende media verschillende content aanbiedt. Ebooks en folio boeken zijn inderdaad inwisselbare producten: het gaat om hetzelfde boek in een andere mediavorm. Je zou kunnen zeggen dat ebooks het papier zouden kunnen kannibaliseren. De vraag is nu of dat heel erg is. Wat maakt het nu uit of je papier of digitaal verkoopt? Vanuit de boekhandel zou je kunnen redeneren dat hier sprake is van hinderlijke kannibalisering, maar is dat waar? Als je Angelique Wouters van selexyz boekhandels hoort spreken over dit onderwerp, ziet zij meer kansen dan bedreigingen. Het is maar hoe je naar de wereld kijkt: pro-actief of reactief. Ik stel voor dat we de term kannibaliseren gewoon niet meer gebruiken.

De toekomst van het boek

Het filmpje is ook al op een aantal andere sites te zien, maar voor wie het gemist heeft (of gewoon nog niet gezien): dit is een aardig filmpje over de toekomst van het boek waarbij 3 mogelijk scenarios besproken worden. Hier gaat het ook over e-books, of beter gezegd 'digitale boeken', met een meerwaarde waarbij uitgevers waarschijnlijk ook betere modellen kunnen maken.
Het laatste scenario 'Alice'  doet trouwens al sterk denken aan het Amanda Project waarover Lisa Holton twee jaar geleden op ons najaarscongres InCTspiratie sprak.

The Future of the Book. from IDEO on Vimeo.

Waarom ik p.o.d. (ofwel 'on demand uitgeef')

Gisteren plaatsen wij het persbericht over de de nieuwe pod-dienst Joint Book Services. Een bericht dat opvallend genoeg veel reacties bleek op te roepen. Er was vooral aandacht voor deopmerking dat van 40% van de boeken op jaarbasis nog geen drie exemplaren wordt verkocht. Dat lijkt me inderdaad een stelling die nog eens wat nader onderzoek behoeft. Het bericht leek verder een revolutie in printing en publishing on demand aan te kondigen, wat mijns inziens een beetje overdreven is. Ik heb geen behoefte om mezelf en InCT hier opde borst te gaan kloppen, maar onze boeken worden al jaren op on demand basis uitgegeven en verkocht en zijn sinds begin dit jaar ook op die wijze via het CB verkrijgbaar (zonder dat ik me daarvoor bij een van de partijen van de Joint Book Services heb aangesloten).

Hoe werkt publishing on demand (wat dat is het in principe, printing is slechts het middel) bij InCT. Het begint bij de afspraak met de auteur. De auteur krijgt bij ons 50% van de winst die we op de boekenverkoop maken, hij krijgt dus evenveel als wijzelf. De enige kosten die we doorberekenen voordat we winst kunnen maken zijn de kosten voor eindredactie (waar nodig) en de opmaak en vormgeving. Daarmee heeft de auteur er net zoveel baat bij als wijzelf om de verkoop te stimuleren, want de teller gaat bij hem even hard lopen als bij ons.
De boeken worden on demand geproduceerd, waardoor de aanloopkosten (en voorraadkosten) voor ons als uitgeverij tot een minimum beperkt blijven. Onze boeken behoren trouwens gelukkig niet tot de 40% van de boeken die blijkbaar niet boven verkoop 3 uitkomen. Alle boeken maken een gezonde winst en de auteurs houden er, net als wij dus, een leuk bedrag per jaar aan over.
Sinds we begin 2010 ook een CB aansluiting hebben via onze pod-leverancier (HollandRidderkerk) hebben we naast de eigen verkoop een tweede stroom gecreeërd, nl. vai het CB/Boekhandel. Die bestellingen lopen direct via onze leverancier die ervoor zorgt dat de boeken (en dat is heel vaak oplage 1 per bestelling) via het CB binnen een paar werkdagen afgeleverd worden bij de besteller.
Eerlijk gezegd ben ik zo gewend aan deze wijze van werken dat ik zelf het bijzondere er niet van inzie. Maar een bericht zoals gisteren geeft me opeens het gevoel al jaren heel revolutionair te zijn. Dat lijkt me bijna teveel eer, toch?

Leuke, interessante, opvallende en goeie apps

Binnenkort verschijnt bij InCT het boek over Apps, geschreven door Dirkjan van Ittersum (onder meer redacteur van InCT). In dit boek wordt alles uit de doeken gedaan over apps: hoe laat je ze ontwikkelen, wat zijn apps eigenlijk, waar dienen ze voor, de verdienmodellen rondom apps, etc. Natuurlijk zal een groot deel van het boek gaan over iPhone en iPad, maar ook de andere mobiele toepassingen komen aan de orde. Kortom: alles wat je zou willen weten over apps.
In dit boek zullen we ook aandacht besteden aan voorbeelden uit de praktijk. Het spreekt voor zich dat we zelf een lijst met voorbeelden kunnen samenstellen, maar het lijkt ons juist leuk om de gebruikers zelf te vragen naar hun favoriete apps. Bij deze dus een oproep om ons te voorzien van wat jullie (uitgeefprofessionals en gebruikers) leuke, interessante, zinvolle, opvallende en goede apps vinden. Zowel apps voor de Apple producten als Android of andere devices mogen aangeleverd worden!
De suggesties kun je hier als reactie achterlaten, ze mogen ook gemaild worden aan redactie@inct.nl.

Het uitgeefpoldermodel

In de laatste editie van Boekblad (van 20 augustus) staat een interessante ingezonden brief van Frank Wouters, CEO van Reality Bites Publishing. Hij noemt e-books daar de dolk die in onze (= uitgevers) rug zal belanden. Zijn stelling is dat e-books voornamelijk door de leveranciers van de readers wordt gepromoot en dat consumenten er helemaal niet op zitten te wachten en dat de voordelen van het e-readen overdreven worden terwijl de nadelen van een e-reader (zijn voorbeeld: laat je een e-reader op het strand net zo makkelijk op de handdoek achter als een papieren boek) vooral niet genoemd worden. De rol van schrijvers, die zo graag op de e-booktrein springen, vindt hij op zijn zachtst gezegd wat dubbel.
Een meer dan interessante mening. Je telt tegenwoordig natuurlijk helemaal mee als je iets met e-books doet en vooral als je maar roept dat het 'the next big thing' is. Na Joost Nijsen die enige tijd geleden al sceptisch was, heeft Wouters een vergelijkbare scepsis. Niet als het gaat om ontwikkelingen als de iPad trouwens, dat ziet hij als een ernstigere bedreiging. En in die formulering zit volgens mij nu juist de crux: bedreiging. Ik zou willen spreken van een kans of op zijn minst van een ontwikkeling. Defensief denken heeft volgens mij in de uitgeefbranche al te veel ellende aangericht.
Ik kan voor een deel meevoelen met Wouters' scepsis, maar aan de andere kant scheppen al deze ontwikkelingen nieuwe kansen en mogelijkheden. Misschien is het deelnemen aan die ontwikkelingen interessanter dan het afvragen of het goed of fout is. Ik zou willen pleiten voor een positief kritische houding in plaats van de loopgraven oorlog die nu gevoerd lijkt te worden door zowel voor- als tegenstanders. Ik besef me dat het bijna een oproep voor een uitgeefpoldermodel is, maar wat is daar eigenlijk mis mee?

Sex en lezen

Gisteren plaatsen we op de website van InCT een berichtje over een onderzoek van Boekkado met als kop 'Boek lezen leuker dan seks'. Uit dat onderzoek zou blijken dat de gemiddelde Nederlander liever in bed leest dan er de liefde bedrijft. Het berichtje was amusant genoeg om te plaatsen, zeker in deze weken waarin het echte nieuws nog wat schaars is. Wat echter de waarde van het onderzoek is mag men zich afvragen. Uit het berichtje zelf is de reden van het onderzoek niet goed te bepalen en de resultaten die men presenteert zijn nogal uiteenlopend: waar leest men het liefst (dat blijkt trouwens het bed te zijn) en op welke gekke plaatsen heeft men wel eens gelezen (tussen weeën door op het kraambed).
Dat lezen hoger scoort als bedactiviteit dan sex bevreemdt mij wel een beetje. Ik ben toch benieuwd naar de vraagstelling. Enfin, ik laat het aan de fantasie van een ieder over om zich hierover het hoofd te breken.
Op de website van Boekblad waren ook al resultaten van een onderzoek te lezen. Ditmaal over de correlatie tussen de prijs van boeken en het aantal dat men zou kopen: en wat schetst onze verbazing, als de prijs lager zou zijn zouden vooral vrouwen en jongeren meer boeken kopen. In totaal 46% van de ondervraagden zou zelfs meer boeken gaan kopen. Mannen schijnen zich trouwens minder aan te trekken van de prijs van een boek. Dus mogen we concluderen dat boeken te duur zijn? De markt van boeken is nog steeds groot, ondanks allerlei ontwikkelingen. De vraag is natuurlijk, gaat bij prijsverlagingen het verschil in marge gecompenseerd worden door de grotere aantallen en zal de winst die nu gemaakt wordt negatief of positief beinvloed worden? Daar mogen de rekenmeesters bij uitgeverijen en boekhandels nu hun tanden op stuk gaan bijten.
Interessant kan ook de correlatie tussen deze twee onderzoeken zijn: is de verkoop van meer boeken funest voor het sexleven in Nederland?

Apps: omslag en titel

Dit najaar (medio oktober) verschijnt bij InCT een nieuw boek (en e-book) over apps. In dit boek, geschreven door de InCT redacteur Dirkjan van Ittersum, zal alles behandeld worden wat je als uitgever moet weten over apps voor mobiele toepassingen. Bij deze vragen we u vast mee te denken over een aantal zaken: het omslag, de titel en de inhoud. Vandaag presenteren wij de eerste twee onderwerpen, de inhoud volgt zo spoedig mogelijk.

Het omslag
Wij hebben onze vaste vormgever gevraagd om een paar voorstellen voor het omslag te maken. Hieronder kunt u drie voorstellen zien. Aan u om ons te laten weten welk omslag uw voorkeur heeft, of wellicht heeft u nog veel betere suggesties voor een omslag: wij staan voor alle suggesties open.

   

De Titel
Zoals u kunt zien staat er nu op het omslag als titel: Alles over apps voor iPhone en iPad, Handboek 2010. Een alternatief zou kunnen zijn: Apps, voor iPhone, iPad en ander mobiele toepassingen.
Het spreekt voor zich dat de apps voor iPhone en iPad een centrale plaats in het boek zullen innnemen, maar ook de andere mobiele platforms, zoals Android en Windows Mobile zullen uitgebreid aan de orde komen. De titel (en eventuele ondertitel) van het boek moet dat natuurlijk kort en krachtig weergeven. Wij zijn er nog niet helemaal uit, dus ook hier zijn suggesties meer dan welkom.

De inhoud
Zoals gezegd zullen we zeer binnenkort op deze plaats ook de concept-inhoudsopgave presenteren. Maar u kunt natuurlijk nu ook al aangeven wat u zou willen lezen in dit boek.

Uw naam in het boek
Onze collega's van A.W. Bruna Uitgevers (i.c. Timo Boezeman) hebben een vergelijkbare inspraak ook gedaan met een aantal van hun publicaties, origineel zijn we dus niet. En net als zij, zullen wij u op eenzelfde wijze 'belonen' voor het meedenken: wij zullen de namen van alle meedenkers vermelden in het boek.

Meedenken kan door hier uw reactie te plaatsen, maar u mag ons ook mailen: redactie@inct.nl
 

Tien pagina's

Met muziek en, moet ik enigszins beschaamd ook bekennen, met mensen heb ik een 30 seconden regel: binnen 30 seconden is duidelijk of de spreekwoordelijke vonk is overgeslagen. Met boeken heb ik echter zoiets helemaal niet. Vandaar ook al mijn eerste probleem met het nieuwe initiatief TenPages. Dit nieuwe project, dat als een revolutie in uitgeversland werd gepresenteerd, is een soort boekenversie van Sellaband, dat ironisch genoeg juist in deze weken failliet is gegaan. De eerste tien pagina's van een manuscript worden op de site gepubliceerd en mensen kunnen voor € 5,00 een aandeel kopen als men onder de indruk is (of potentie ziet in het manuscript). Als er 2000 mensen een aandeel kopen wordt via TenPages contact gelegd met een uitgever die het manuscript zou willen uitgeven met de binnengehaalde € 10.000,00 voor de productie en marketing. Ik vraag me af hoeveel lezers je moet hebben om 2000 investeerders te vinden. Stel dat een ratio van 1 op 50 realistisch is dan moeten er al 100.000 lezers zijn. Als de ratio nog  groter is dan is er dus heel traffic nodig, maar als er meer dan 100.000 lezers nodig zijn voor 2000 investeerders, wat is dan de potentie van het eventuele boek? En zullen al die 2000 investeerders ook het uiteindelijke boek kopen, of zitten er ook veel 'gokkers' cq. beleggers tussen? Ik ben nog niet overtuigd van het concept en een revolutie mag het niet echt genoemd worden. Laten we de eerste manuscripten maar eens afwachten en kijken of er een de grens van 2000 investeerders haalt.

p.s. TenPages is ook een van de sprekers op InCTformatie 2010

Dan Brown: wel twitter, geen e-book

Binnenkort verschijnt de nieuwe Dan Brown, Het verloren Symbool, en de Nederlandse uitgeverij die de vertaling publiceert, Luitingh, zet nieuwe media in om de hype nog groter te maken. Zo zal vanaf vandaag ieder uur een zin uit het boek via Twitter bekend gemaakt worden. Deze actie duurt tot vrijdag 30 oktober, de dag dat het boek zal verschijnen. Ik ben heel benieuwd wat deze actie zal opleveren. Het gebruik en nut van Twitter is nog steeds in ontwikkeling en het is duidelijk dat iedereen zoekt naar de succesvolle toepassingen binnen dit medium. Hulde aan Luitingh dus dat men Twitter inzet.

Iets minder hulde, of helemaal geen hulde, echter voor Luitingh op het gebied van het gebruik van nieuwe dragers. In de VS, zo meld Boekblad, werden er meer Dan Browns als e-book verkocht dan 'ouderwetse' boekversies. Luitingh is voorlopig echter nog niet van plan de nieuwe Dan Brown als e-book uit te brengen. Je vraagt je af waarom? Het e-book is bezig aan een opmars in Nederland en met de pioniers van www.ebook.nl in dezelfde holding zou je toch verwachten dat Luitingh mee zou doen met deze ontwikkeling. Een gemiste kans lijkt me. Blijkbaar is het nog niet vanzelfsprekend om bij het verschijnen van een nieuwe uitgave zowel de printversie als de e-bookversie te publiceren.

Midweekse overpeinzing

Vanochtend toen ik mijn zoontje naar school bracht werden wij door zijn lerares aangesproken dat hij op 4 maart zijn boekbespreking moet houden. Mijn zoontje knikte bevestigend en fluisterde mij toe dat hij het over Tobie Lolness wil houden, het boek dat we nu samen lezen, maar dat naar mijn inschatting wat te complex is voor een boekbespreking in groep 5. Enfin, we moeten het er dus nog even over hebben.
Terugwandelend van school bekroop mij het aangename gevoel dat sommige dingen gelukkig nog gewoon bij het oude zijn gebleven: boekbespreking.

Van boeken krijg je nooit genoeg

U heeft deze slogan wellicht ook al eens gehoord, vooral tijdens feestdagen en cadeauperiodes: de pay-of van het reclamespotje dat bedoeld is om ons boeken te laten kopen als cadeau. Blijkbaar werpt het zijn vruchten af, want voor het tweede jaar op rij is de omzet van de boekenbon weer gestegen. Het blijkt dat juist (of ook) in econmische mindere tijden boeken een populair cadeau zijn.

Dit weekend meldde ik op deze plaats nog de opmerkelijke uitkomsten van een onderzoekje door Biblioscope over het mediagebruik. Blijkbaar ingevuld door fervente boekenlezers. Ik zelf hoor ook bij die groep en bekijk dit soort berichten dus ook wel met enig plezier. Het boek als medium blijkt nog steeds sterk.

Ik weet, je kan met een boekenbon ook luisterboeken kopen of een agenda of kalender, maar het is denk ik wel veilig aan te nemen dat 95% van de bestedingen ook aan boeken zal zijn geweest. Het roept de vraag op welke plaats ontwikkelingen als ebooks zullen innemen. Wordt het ebook vooral iets in de zakelijke markt, wordt het iets voor special interest of non fictie (de campinggids op je e-reader of je iegen gemaakte reisgids). In hoeverre zal het de markt van fictie kunnen betreden? Daar zijn iet alleen de uitgevers wars van elke nieuwe ontwikkeling, een (groot) deel van hun lezerspubliek zit ook niet op digitale zaken te wachten.

De kracht van het medium boek mag dus nog niet onderschat worden. In het licht van alle digitale ontwikkelingen lijkt het me goed oog te blijven houden voor, oude, media die nog steeds voldoen.

Exclusief interview met Lisa Holton

Tijdens InCTspiratie 2008 maakte InCT een exclusief interview met special keynote Lisa Holton. Aan de orde kwamen onder meer Harry Potter, Baby Einstein, the Amanda Project, Barack Obama, innovatie in de uitgeverij, crossmedia en de garage-filosofie. Klik hier om naar het interview te luisteren of klik hieronder om het bestand te downloaden.

Download 2008.1112-podcast-inctspiratie.mp3

Preken voor eigen parochie

Ik heb steeds het gevoel dat er in de oorzaken van de kredietcrisis een analogie zou moeten zitten met de wereld van de uitgeverij: het schudden op de grondvesten, de oorzaken die liggen in het systeem zelf etc. Het lukt me echter maar niet er een coherent verhaal voor mezelf van te maken, dus u als lezer houdt het nog even tegoed (of wellicht is er iemand die het wel kan...?!). Ik wil me daarom vandaag buigen over het keurmerk voor de boekhandel.

Op de site van Boekblad las ik een artikel dat Jean Christophe Boele van Hensbroek, directeur van Lemniscaat, pleit voor een keurmerk voor de 'echte boekhandel' (de aanhalingstekens zijn niet van mij, zo staat het bij Boekblad). Als literatuurwetenschapper en fervent boekenlezer sta ik wel positief tegenover dergelijke initiatieven. Na het artikel gelezen te hebben, bekruipt mij toch een wat ongemakkelijk gevoel.

De aanleiding voor dit initiatief is blijkbaar een controverse tussen Boele van Hensbroek en Bol.com (een controverse waar Daniel Ropers in het interview in InCT 5 ook al naar lijkt te verwijzen). Boele van Hensbroek wil het verschil aangeven tussen de 'echte' boekhandel en Bol.com. Dat komt geforceerd over. Ook ik koop mijn boeken voor 90% online (niet alleen bij Bol trouwens) vooral vanwege het gemak. Het is een feit dat deze wijze van boeken kopen niet meer weg te denken is en dat het een groeiende ontwikkeling is. Dat de (fysieke, of 'echte') boekhandel daar iets tegen moet doen lijkt me duidelijk.

Boele van Hensbroek geeft een aantal karakteristieken van de 'echte' boekhandel. Het hele rijtje is waar maar bevat ook een aantal open deuren en schijnwaarheden: de gezelligheid van de megastores van BGN boekhandels is betrekkelijk, de kennis van de mensen die daar werken is niet altijd even up to date, mij is nog nooit met passie een boek aanbevolen en uren lezen in een boekhandel zal je niet n dank worden afgenomen. Ik begrijp de overwegingen achter zijn opsomming wel, maar de vraag is of het niet een beetje terugverlangen is naar een periode die niet meer bestaat.

Het is een preek voor eigen parochie: de kopers die zich herkennen in de opsomming gaan toch wel naar de boekhandel. Maar is het juist niet de nieuwe generatie die de boekhandel (en ook andere traditionele retailkanalen) links laat liggen en zich in een online wereld bevindt? Is het ook niet de boekhandel zelf die moet bedenken hoe men wil omgaan met de nieuwe wereld die is ontstaan. Vasthouden aan oude waarden is daarbij niet genoeg, de ideale klant voor de boekhandel sterft uit en voor wie blijft de boekhandel dan nog over?

Ik heb bewondering voor het initiatief van Boele van Hensbroek, maar waarom moet het een uitgever zijn die, deels uit eigen frustratie, de boekhandel moet wijzen op de harde feiten?